در جوامع سنتي همواره كساني سعي مي كنند نقش كليد را بازي كنند و تفكر كليدي بودن جامعه را دامن مي زنند.يك جامعه كليدي جامعه اي است كه در آن يك نفر به عنوان پيشواي ملي يا مذهبي  يا تحت هر عنوان ديگر رهبري جامعه را از آن خود كند و به اين ترتيب حق دخالت و تاثير ديگران را در سرنوشت جامعه پايمال كند.كليدي كردن جامعه نوعي خيانت است چرا كه در اينگونه جوامع عوام ارزش  خود را باخته و كافي است به هر ترتيب كليد را تطميع و تحريك كرد آنگاه مي توان افسار كل آن جامعه را در دست گرفت.اين شيوه مخصوص چوپان و گوسفندان است اما در جوامع انساني نيز پياده مي شود.هنوز هم انسانهايي وجود دارند كه گوسفند وار افسار انديشه را به دست چوپان صفتاني مي دهند كه كليدي كردن جامعه را تشويق مي كنند.در جامعه ما ملايان اين كار را مي كنند.ملايان خود را پيشوا و امام مردم معرفي كرده از دين افساري ساخته و بر گردن اين گوسفند صفتان نهاده اند.در اين بين خود چوپاني شده كه گه گاه با هي هي و گه با لالاي ني عوام كالانعام را به سمت و سوي دلخواه مي برند.آيا به ياد نمي آوريد چگونه جناب اميني به طرفداري از حسيني برخواسته بود و چون سودهاي مادي از طريق قاچاق كالايش را حسيني تامين مي كرد بي توجه به جامعه حسيني را تبليغ مي كرد.اربابان نيز از اين كه مهره اي مانند اميني كليد جامعه باشد سود مي برند.پس همواره به او بهايي بيش از ارزش مي دهند و وي را تبليغ مي كنند تا جامعه همچنان كليدي شده و در مواقع نياز اين كليد بي اختيار را به سمت و سوي دلخواه خود بچرخانند.بلاي امروز جامعه ما ملايانند همچنان كه از آدم تا خاتم بوده اند و خداوند در متن متين كتاب بي مانندش آنان را رسوا كرده است.ملايان را از خود برانيد چنان كه خداوند آنان را از درگاه خود رانده است.از هر چيزي كه بازار ملايان را داغ مي كند پرهيز كنيد.اجازه ندهيد جامعه توسط اين بي خردان كليدي شود.تفكر جمعي را پرورش دهيد.هرگز در انتخابات شوراي شهر جلسه اي با حضور جناب شيوخ از خود راضي ترتيب ندهيد.مگر خودتان شعور و قوه تشخيص نداريد؟اينها كه چنين جلسه هايي تشكيل مي دهند،نوچه هاي همان ملاها هستند كه اميد دارند زماني هم نوبت خود آنها برسد كه كليد جامعه باشند و اربابي بيايد و دم آنها را ببيند.رويتان را از اين گونه آدمها برگردانيد.انشاءالله از شر همه آنها آسوده خواهيد شد.